Trải lòng về Hội Lim

21/02/2024 23:47 Số lượt xem: 162

Thật may mắn khi trong ngày những ngày đầu xuân Giáp Thìn 2024, chúng tôi có dịp gặp gỡ với NSƯT Nguyễn Xuân Mùi, được nghe ông trải lòng về quan họ, về Hội Lim. NSƯT Xuân Mùi sinh năm 1952 tại thôn Kiều, xã Hiên Vân. Ông thuộc thế hệ đầu tiên của Đoàn Dân ca quan họ Hà Bắc và là người dẫn chuyện quan họ hàng đầu ở Bắc Ninh.

Khi chúng tôi ngỏ ý muốn được biết thêm về Hội Lim, về lối chơi của người quan họ, người nghệ sỹ ngoài cái tuổi thất thập cổ lai hi như được sống lại trong những năm tháng của tuổi trẻ, được đắm mình trong cái không khí rộn ràng của ngày hội xuân rập rìu áo mớ ba, mớ bảy. Ông Mùi tâm sự : Những năm Covid 19, là thời điểm mọi hoạt động văn hóa, văn nghệ , các lễ hội tập trung đông người bị hạn chế. Đến ngày hội Lim, ông “ nhớ” hội quá, một mình ông đã tìm về núi Hồng Vân để hồi tưởng lại chút không khí của ngày hội năm xưa.


 

Hát đối đáp Quan họ Hội Lim thu hút đông đảo du khách thập phương thưởng thức

Nói về nguồn gốc của Hội Lim, ông Mùi cho biết : Theo tương truyền trong dân gian, nguồn gốc hình thành của Hội Lim gắn liền với sự tích Trương Chi - Mỵ Nương. Cụ thể, lễ hội này có nguồn gốc từ hội chùa, hội hát và gắn liền với tiếng hát của chàng Trương Chi. Từ đó, người ta luôn nhớ đến hình ảnh lễ hội đặc trưng này với các làn điệu dân ca Quan họ. Hội Lim đã diễn ra trong suốt thế kỷ 19 và nửa đầu thế kỷ 20, duy trì nhiều hoạt động văn hóa, nghệ thuật dân gian đặc sắc của vùng Kinh Bắc. Đến khi hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ diễn ra, lễ hội này đã phải tạm ngưng tổ chức trong nhiều thập kỷ. Những năm sau hòa bình và đổi mới, ngày hội mới được mở trở lại thường niên vào ngày 13 tháng Giêng Âm lịch.

Đến hẹn lại lên, ngày 12,13 tháng Giêng hằng năm, du khách thập phương lại có dịp hòa vào dòng người trảy hội vùng Lim, để đắm mình trong không gian lễ hội đặc sắc, các làn điệu dân ca Quan họ mượt mà, đằm thắm, say đắm lòng người. Cũng ở đây, những người chưa biết đến Dân ca Quan họ Bắc Ninh được tìm hiểu về loại hình văn hóa độc đáo này, những người yêu Quan họ Bắc Ninh được trải lòng nỗi nhớ, thỏa đam mê tình yêu Quan họ. 

Năm 2024, lễ hội vùng Lim tiếp tục được diễn ra với nhiều hoạt động đặc sắc như : Tổ chức Lễ dâng hương tại chùa Hồng Ân, lăng Tướng công Nguyễn Đình Diễn trên đồi Lim; Tổ chức hát quan họ tại 12 lán trại quan họ và trên sân khấu của lễ hội. Các trò chơi dân gian: Tổ tôm điếm, Thư pháp, hội thơ; Đu tiên, vật truyền thống, bịt mắt bắt dê, đập niêu, múa rồng, múa lân …Tổ chức các hoạt động văn hóa ẩm thực, vui trơi giải trí…Và tổ chức Bắn pháo hoa vào khoảng 22 giờ tối ngày 12 tháng Giêng. Thông qua việc tổ chức lễ hội  nhằm phát huy các giá trị văn hóa truyền thống trên địa bàn huyện, đồng thời giới thiệu, quảng bá hình ảnh và con người, quê hương Tiên Du đến với bạn bè, du khách trong và ngoài nước.

 Về với hội Lim là về với một vùng non nước hữu tình, về với cội nguồn dân tộc, bởi lễ hội Lim là nơi thể hiện rõ bản sắc văn hóa người Việt trên quê hương Quan họ Bắc Ninh - Kinh Bắc, một trong những vùng đất tiêu biểu của nền văn hiến và nhân cách Việt Nam khiến du khách nếu một lần được tới trảy hội Lim hẳn sẽ “đến hẹn lại lên”../.

Hà Thuận, Xuân Trang -Trung tâm VH, TT & TT